مسابقه داستانک نویسی بشارت فجر
با سلام و خسته نباشید
من چند روز هست که داستان خود را فرستاده ام ولی ایمیل اعلام وصول برای من نیامده است. پویا تقی زاده

 دوست عزیز هیچ ایمیلی از شما به دست ما نرسید شما می توانید دوباره اقدام نمایید. دبیرخانه

 

+ نوشته شده در  پنجشنبه چهارم آبان 1391ساعت 10:34  توسط شورای گیلان  | 

سلام دوستان عزیز  با تبریک عید قربان به شما و آرزوی توفیق به اطلاع می رسانیم تاکنون 150 داستان از 78 نفر از دوستان برای ما ارسال شده است این داستان ها بعد از دسته بندی و بدون اعمال نظر مستقیما در اختیار داوران محترم قرار گرفته است . شیوه داوری اینگونه است که آنها آثار را مطالعه می کنند و ما همچنان آثار تازه را برای آنها می فرستیم تا در موعد مقرر نتایج را به ما اعلام نمایند .

+ نوشته شده در  پنجشنبه چهارم آبان 1391ساعت 10:32  توسط شورای گیلان  | 

سئوال: سلام این اعلام وصول که ذکر کردید پس چرا به ایمیل ما نیامده دو سه روز است که داستانک هایمان را ارسال کرده ایم ممنون

پاسخ:

جناب آقای عسکری تاکنون به تمام کسانی که اثر ارسال کرده اند پاسخ دادیم و اعلام وصول ارایه شده است شاید برای شما به صورت اسپم باشد به هر صورت آثار شما رسیده و از شما هم سپاسگزاریم منتظر آثار شما در باره انقلاب اسلامی هستیم

+ نوشته شده در  پنجشنبه بیست و سوم شهریور 1391ساعت 11:2  توسط شورای گیلان  | 

 

 به اطلاع دوستان می رساند  با توجه به اینکه  تعاریف کمی متعددی از داستان کوتاه کوتاه شده است پیشنهاد شده است تا برای تنوع بیشتر مسابقه را در دو بخش زیر برگزار می نماییم.

یک) داستانک هایی با حجم کمتر از 88 کلمه. در این بخش نیازی به وجود روایت و دیالوگ در داستان ها نیست.

دو) بین 89 و 313 کلمه. داستانک هایی که با این حجم ارسال می شوند، حتماً باید دارای روایت و دیالوگ باشند.

ج) محدودیتی در ارسال آثار نیست

+ نوشته شده در  سه شنبه دهم مرداد 1391ساعت 11:20  توسط شورای گیلان  | 

فراخوان مسابقه داستانک بشارت فجر

به منظور گسترش نوع ادبی  داستانک (داستانهای مینی مالیستی ) و تأمل در موضوعات مربوط به انقلاب اسلامی  و رویداد های آن فراخوان  مسابقه داستانک به اطلاع علاقه مندان  می رسد . به برگزیدگان آثار توسط هیات داوران جوایز نفیسی اهدا خواهد شد . مجموعه آثار نیز در ایام دهه فجر انقلاب اسلامی در سال جاری(1391) در قالب کتاب به چاپ خواهد رسید.

ویژگی داستانک:

1-     حجم داستانک باید کوتاه در حد متعارف داستانک به عبارتی یک پاراگراف؛کمی بیشتر یا کمتر باشد.

2-     دارای طرحی ساده ُ بدون پیچیدگی  و بدیع  باشد.

3-     اجزاءپنجگانه(گفتگو؛توصیف؛روایت؛تلخیص؛لحظه پردازی)داستان در حداقل ممکن باشد.

موضوعات:

موضوع کلی انقلاب اسلامی است اما دوستان می توانند در موضوعات انقلاب اسلامی در گیلان، فتنه سال 88 ، بیداری اسلامی و امام خمینی(ره) ، شهیدان و موضوعاتی که با انقلاب اسلامی مرتبط است داستانک ارسال نمایند.

شرایط:

-        هر نفر می تواند سه اثر منتشر نشده خود را ارسال نماید.

-        ـ آثار ارسالی نباید در جشنواره های دیگر حائز رتبه شده باشد.

-        نویسندگان به همراه ارسال در صفحه ای جداگانه مشخصات خود را به همراه شماره تماس یا ایمیل خود را در قالب word به دبیرخانه ارسال نمایند.

آخرین مهلت ارسال آثار:۳۰ آذر ۱۳۹۱/نشانی برای ارسال آثار:

besharatfajr@mihanmail.ir

mr_241@yahoomail.com

جایزه:

نفر اول: یک سکه بهار آزادی یا معادل ریالی آن به همراه لوح تقدیر ، نفر دوم نیم سکه بهار آزادی یا معادل ریالی آن به همراه لوح تقدیر، نفر سوم ربع سکه بهار آزادی یا معادل ریالی آن به همراه لوح تقدیر، از نفرات چهارم تا 34 لوح تقدیر و جوایزی به رسم یادبود اهداء می گردد.*باتوجه به حجم استقبال داستانک های ارسالی و در نهایت انتخاب داستانک های برتر، مجموعه ای از این آثار  در دهه فجر امسال چاپ و در اختیار علاقه مندان قرار خواهد گرفت.

نشانی اینترنتی مسابقه :       

                                                                        www. besharatfajr.blogfa.com

 www.gilshora.ir
+ نوشته شده در  شنبه بیست و چهارم تیر 1391ساعت 13:23  توسط شورای گیلان  | 

با تشکر از همه دوستانی که تاکنون برای مسابقه بشارت فجر داستانک

ارسال داشتند . به اطلاع می رساند برای تمام دوستان ایمیل اعلام وصول

ارسال شده است.

 

+ نوشته شده در  پنجشنبه یکم تیر 1391ساعت 12:32  توسط شورای گیلان  | 

در پی تماس برخی دوستان محترم به اطلاع می رساند این مسابقه ملی است و همه علاقه مندان می توانند در آن شرکت نمایند

+ نوشته شده در  چهارشنبه بیست و چهارم خرداد 1391ساعت 9:41  توسط شورای گیلان  | 

جهان امروز، جهان در حال شتاب و حرکت است. جهان نزدیک شدن فاصله هاست و به عبارتی جهان کوتاه شدن هاست. پس در همین راستا هنر و ادبیات هم از این جهان شتابان تاثیرپذیر است و شکل هنری این اثرگیری را مثلامی توان در هنر «مینی مالیست» مشاهده کرد، هنری که برآمده از حرکت های هنری پس از جنگ دوم جهانی در آمریکاست و خود تاثیر بسیاری در فعالیت های طراحان، معماران، موسیقیدانان، نقاشان، نویسندگان، فلاسفه و داشته است. هرچند قبل از آن در بعد ادبیات نویسندگانی چون «آنتوان چخوف» و «ادگار آلن پو» در آثار داستانی کوتاهشان تلاش می کردند تا نوعی ادبیات کوتاه را ارائه دهند

ادامه مطلب
+ نوشته شده در  سه شنبه شانزدهم خرداد 1391ساعت 11:58  توسط شورای گیلان  | 

 

مکتب مینی مالیسمبسیاری از شخصیت های برجسته ادبی جهان، همچون والترگروپیوس، هنری گادیر، لیزلو مولی، ناگی و آلبرتو گیاكومتی به اصل «موجزنویسی» یا به تعبیری «هر چه كمتر بهتر» معتقد هستند.
این عبارت ارزشمند اولین بار توسط روبرت بروئینگ مطرح گشت. از آن پس این عبارت بسیار مورد توجه پیروان مكتب مینی مالیسم قرار گرفت. آنان بر این باورند كه فرم و قالب دنباله روی شیوه و روش است. از سویی دیگر، آنان بر این مساله تاكید می ورزند كه نویسنده می بایست در استفاده از واژه ها خساست داشته باشد و از حداقل واژه ها استفاده كند، حتی اگر این خساست باعث از میان رفتن برخی مضامین ارزشمند چون تكامل، دقت و اعتبار شود.
با این حال برای هنرمند برجسته مینی مال دست یازیدن به تمامی اهداف كار ساده ای است.

ادامه مطلب
+ نوشته شده در  سه شنبه شانزدهم خرداد 1391ساعت 11:48  توسط شورای گیلان  | 

معصومه صابری ( مانا مداح )

پیروان داستان مینی مال، در گونه بندی و انتخاب نامناسب برای این نوع ادبی نیز وامانده اند . ادگار آلن پو ، داستان کوتاه را داستانی می داند که در یک فرصت زمانی ثابت و مشخص خوانده شود و داستان کوتاه ِ کوتاه را داستانی می دانند که قبل از آنکه خواننده بخواهد به روی صندلی جابجا گردد ، به پایان برسد . ارنست همینگوی هنگام مصاحبه با پاریس ریویو ( paris review  ) گفت : « من همواره سعی می کنم که بر اساس قانون توده های یخ شناور ، داستان بنویسم . هفت هشتم توده یخ زیر آب است و بخش اندکی از آن روی آب می باشد . »

«  بهترین تعریفی که از داستان مینی مال نوعی جریان آگاهانه است در جهت خلق آثار داستانی ، که از واژگانی اندک پدید آمده است تا از آن طریق ، مباحث و مفاهیم بسیار عمیق و پیچیده مطرح گردد »

هواداران داستان کوتاه ِ کوتاه ، بی دلیل به گروه بندی پرداختند و برای این نوع ادبی اسامی زیادی ساختند . انواع داستان های از این دست عبارتند از :

1- داستان مینی مال                            ( minimal fiction   )

2- داستان کوچک                                  (  micro fiction   )

3- داستان برق آسا                               ( flash fiction   )

4- داستان ناگهانی                               ( sudden fiction   )

5- داستان طرح وار                                ( shetch fiction  )

6- داستان برق آسای لرزان             ( guahe fiction flash   )

7- داستان لاغر                                    (  shinny fiction  )

8- داستان تند                                       ( flash fiction   )

9- داستان آتشین                                ( furious fiction  )

10- داستان کارت پستال                     ( fiction post card )

11- داستان کوتاه کوتاه                      (  story short short  )

تمامی گونه های فوق دارای یک ساختار و قالب هستند و اعضای آن ، تنها با محدود کردن تعداد واژگان ، برای خود و انجمنی تشکیل داده اند .

برتری داستان مینی مال در محدود بودن تعداد واژگان و خلاصه بودن آن نیست بلکه به دلیل ماندگاری بیشتر این قبیل آثار در ذهن و بالا بودن میزان تاثیر کذاریش در افراد است .

تیم اوبراین ( tim obrien   ) داستانی در ارتباط با جنگ آمریکا با ویتنام در یک خط خلق کرده است . صاحبنظران داستان های مینی مال این داستان را تاثیر گذارترین داستان مینی مال معرفی کرده اند :

« در خانه هستم اما دیگر خانه ای در کار نیست . نه گونی های شن مانده ، نه سیم های خاردار و نه ناخن های کنده شده  . »

برای بعضی ، نوشته فوق نه شعر است ، نه خاطره و نه داستان . بلکه تنها ویژگی داستان های از این دست را ، این می دانند که می توان خواننده را تا مدتی به خود مشغول دارد . خلق داستان های مینی مال را در غرب ، نوعی واکنش نسبت به جامعه ی مدرن و صنعتی امروز می دانند . جامعه ای که مردم در آن تحت فشار اقتصادی شدید به سر می برند . ریموندکارور خود می گوید : « بعضی مرا نویسنده مینی مال می دانند اما من از این موضوع ناراحت هستم ، چون واژه مینی مالیسم ، مفهومی وجودی دارد که بر کوچک بودن تصاویر تاکید دارد . »

امی همپل (  amy hempel  ) : «این غیر منصفانه است . در نقدی که بر آثار من شده است و تمامی مقالات بی محتوایی که پیرامون آثار من نوشته شده اند ، آثارم را مینی مال خطاب کرده اند . من ترجیح می دهم مرا مینیاتوریست صدا بزنند . »

سینتیا هیلت (  Cynthia hallet  ) ، منتقد ادبی معتقد است که یک نویسنده ادبی باید در مرحله ای باشد که به اندازه کافی نسبت به آنچه قصد توصیفش را دارد آگاه باشد . چنین نویسنده ای که همه چیز را می داند ، دیگر لازم نیست که همه موارد را توضیح بدهد ، چرا که خواننده ای که آثار او را می خواند نیز باید به تمامی اطلاعاتی که او قصد ارائه آنها را دارد اشراف داشته باشد .

در شرایطی که نویسنده و خواننده هر دو به آگاهی کامل رسیده باشند ، بسیاری از مضامین می توان حذف گردد و نیازی به توضیح آنها نیست .

هیلت می گوید:  « داستان نویسی ِ مینی مال ، به عناصر گفتگو بسیار متکی است . » او بر این باور است که مینی مالیسم بر پایه اصول زیباشناختیِ دفع گرایانه استوار است .

چیزی که مشخص است ، خواننده در هنگام مواجهه با داستان های مینی مال ، باید بسیار فعال عمل کند . او همچون فردی است که قصد حل معمای بسیار پیچیده را دارد . هیلت می گوید:  « نویسندگان مینی مال خلاقیت و ابتکار را به خواننده آثار خود تقدیم می کنند . آنان اطلاعات و دانسته های خود را با خواننده تقسیم می کنند و از آنان می خواهند تا در درک مفاهیم به آنان یاری رسانند  . » او مهمترین ویژگی مینی مالیسم را هنر  « مقتصد بودن » می داند . روشی که نویسندگان برجسته ای چون چخوف ، جویس و همینگوی به آن علاقمند بودند . در داستان های چخوف حالات درونی شخصیت ها ، از طریق گزینش ِ حرکات بِسیار ریز و جزئی قابل درک هستند . نویسندگان مینی مال به دو گروه افراطی و معتدل تقسیم می گردند. نویسندگان افراطی تنها با انتخاب چند واژه که در ظاهر هیچ ارتباطی با هم ندارند ، مبادرت به خلق داستان مینی مال می کنند . در صورتیکه نویسندگان میانه رو ، در قالب یک پاراگراف و چندین سطر ، یک احساس یا یک صحنه قابل فهم را به تصویر در می آورند . از میان نویسندگان مینی مال ، نویسندگانی چون : ریموند کارور ، توبیاس وولف (  jobias wolff ) ، آن بیتی (  ann beathe ) ، باب آن میسون (  babbie ann mason  ) سوزان مینوت (  susan minot  ) و دبی اورتون ( debi Orton  ) ، از ارزش و اعتبار خاصی برخوردارند . کارور که از اصلاح مینی مال بیزار بود ، می گفت : این واژه تداعی کننده یک تصویر کوتاه ریز زندگی است و به آرزوهای کوچک مرتبط است . در حالیکه هدف ، بیان مفاهیم پیچیده و عظیم جهانی بود .

این افراد همینگوی را پیشگام نثر موجز ، کم حرف و زمخت می دانند . جی دابلیوس توماس ، شیوه ها و تکنیک های داستان مینی مال را این چنین بر می شمرد :

1- به دنبال ایده های کوچک در میان ایده های بسیار بزرگ و عظیم باشید . برای بررسی روابط فرزند و والدین ، قالب رمان ضروری است . نویسنده ی مینی مال باید از چنین موضوع گسترده ای ، تنها یک ایده و نقطه نظر بسیار کوچک را گزینش کند . به طور مثال احساس یک کودک خردسال هنگامی که در جمع بزرگان در یک مهمانی راه داده نمی شود و هیچکس تمایلی به شنیدن سخنان او ندارد . یا به طور مثال خستگی بچه در ماشین .

2- سر آغاز داستان نباید زمینه چینی و مقدمه باشد . هنگام خلق داستان کوتاه کوتاه ، نباید چندین صحفه را به توصیف گذشته ی ماجرا اختصاص داد . باید راه حلی پیدا کرد که تمام ماجراهای مهم در یک پاراگراف گنجانیده شود . به همین دلیل داستان را می توان از میانه اش آغاز کرد : ((مردی می دود ، بمبی در حال خنثی شدن است ، ....)) خواننده باید بلافاصله خود را در این فضا احساس کند .

3- نویسنده باید بر روی یک صحفه تکان دهنده ، با ارزش و قوی ، همچون خیابان ویران ، تمرکز کند . با یاری یک یا چند واژه ، می توان یک تابلو و عکس بسیار تاثیر گذار خلق کرد .

4- باید کاری کرد که خواننده تا پایان داستان ، به پیشگویی و حدس مبادرت ورزد . ایجاد رمز و راز در داستان ، خواننده را تا مدتی طولانی حفظ می کند .

5- با ارائه یک نماد یا مرجع معتبر ، می توان بسیاری از مفاهیم را بدون آنکه نیازی به توصیف باشد ، بیان کرد . در این مرحله نویسنده با انتخاب یک واژه ، که ماجرایی را برای تعریف دارد ، می تواند موجز نویسی کند . به طور مثال واژه (( کشتی تایتانیک )) خود بیانگر یک ماجرا با مضامین خاص خود است . در این حالت نباید به نمادها و مراجع تاریخی مهم اشاره داشت ، زیرا مسئله ، بسیار پیچیده از ذهن می گذرد .

6- نویسنده باید پایان داستان را کمی پیچیده و مبهم خلق کند .

جدا از موارد مطرح شده ، برخی از هوادران داستان برق آسا ، بر این باورند که داستان برق آسا باید یک داستان عادی را به یک داستان غیر عادی مبدل سازد . به تجربیات بسیار ناب بسنده کند . زندگی را در یک صحنه کوتاه بیان کند . قدرت استنتاج و تفکر خواننده را برانگیزد و همچون شاعران ، نویسندگان هم باید در پی الهام باشند .

(( من همواره سعی می کنم که براساس  قانون توده های یخ شناور ، داستان بنویسم . هفت هشتم توده یخ زیر آب است و بخش اندکی از آن روی آب می باشد .))

ارنست همینگوی

پاملین کاستو (  pamalyn casto   ) ، شیوه داستان پردازی مینی مال را ، هم جدید و هم قدیمی می داند . او نام « عروس تمام سبک ها » را بر این حرکت ادبی گذاشته است ، چرا که تحت تاثیر سایر انواع داستانی و مکاتب ادبی قرار دارد .

چارلز باکستر، داستان مینی مال را چیزی میان شعر و داستان ، میان داستان و طرح ( shetch ) و میان خاطره و گزارش می داند . طبق نظر پیرامون داستان برق آسا ، اصطلاح  « داستان برق آسا » می تواند در بر گیرنده انواع قالب های ادبی چون داستان های سنتی ، رئال ، جریان سیال ذهن ، رئالیسم جادوئی ، اسطوره ، افسانه های بلند ، حکایات ، تمثیل داستان اخلاقی ، افسانه پریان و .... باشد . نمونه داستان مینی مال افراطی :

« فاصله

دروغ

کلبه

مرگ

قرقاول

کجایند همه ؟

نزدیک خانه آب فراوان است . »

تمامی داستان ها اعم از کلاسیک و مدرن می توانند به چندین روش ، کوتاه و محدود گردند . برای تبدیل اینگونه آثار به داستان های مینی مالیستی ، باید عناصری چون ساختار شیوه روایتی ، وحدت ، شخصیت پردازی و .... تحول باشد . بر این مبنا عناصر اصلی تشکیل دهنده داستان های مینی مالیستی عبارتند از :

1- واژه های کوتاه کوچک

2- جملات و پاراگراف های کوتاه

3- شخصیت های محدود

4- کنش و واکنش محدود

5- حجم کم اثر

6- گنجاندن تعداد کمی داستان در یک مجلد

سبک داستان های مینی مالیستی آنچنان است که در آن ، واژه ها فاقد هرگونه پسوند و پیشوند هستند و جملات بسیار کوتاه و موجز انتخاب می گردد . مینی مالیسم ، خود مرهون جدا کردن آن قسمت های غیر ضروری زبان است که ممکن است با تفسیر های شخصی مخاطبان تداخل پیدا کند . هنر ، درام ، موسیقی و یا نثر ، هر چه که باشد ، هدف اصلی در این سبک ، حذف هنرمند و یا نبود یک راوی معین و مسلط به اوضاع است .

اسکلت بندی و ساختار جملات حتما باید یکسان باشد . از « علم بیان » به گونه ای استفاده می شود که هیچگونه کنایه ، استعاره ، ایهام و تشبیه در بافت داستان یافت نشود . لحن راوی نباید آنچنان حس برانگیز باشد که خواننده احساس کند عمدی در کار است . به عبارت دیگر راوی باید بسیار ساده ، بی آلایش و به دور از هر گونه جمله حس برانگیزی به توصیف حوادث بپردازد . برای پی ریزی ساختار و زیر بنای داستان های مینی مالیستی ، توجه به موارد زیر ضروری است :

1- شخصیت پردازیِ سطحی ، با تعداد شخصیت های محدود

2- خلق زمینه چینی بسیار کوتاه

3- تدوین عمل صعودی ، نقطه اوج و عمل فرودی کوتاه و سریع

4- ایجاد فضا و مکان مینی مالِ محدود

5- خلق طرح مینی مال

باید به این نکته مهم توجه داشت که در راستای خلق یک اثر مینی مال باید تمامی موارد فوق در نظر گرفته شود و در ساده ترین شکل به کار آید .

« هیچ چیز برای گفتن وجود ندارد که بتوان آن را توصیف کرد . هیچ چیزی برای مخاطب قرار گرفتن وجود ندارد . هیچ توان و نیرویی برای گفتن وجود ندارد . هیچ میلی برای گفتن نیست . با این حال همه مجبور به سخن گفتن هستیم . »

 ریموند کارور (  Reymond carver   ) نویسنده مشهور مینی مال ، به دلیل فشارهای اقتصادی و مشغله کاری که داشته است ، در یک ربعِ زمانِ فراغت خود اقدام به خلق داستان ، آنهم از نوع مینی مال کرده است . اما بعد ها این کار را به صورت حرفه ای دنبال کرده . بورخس به دلیل چشمان کم سو شده دیگر تمایلی به خلق آثار بلند نیافت و به خلق آثار کوتاه متمایل شد .

جامعه شناسان ادبی ، معتقدان فرهنگی و بسیاری از نظاره گران ادبی ، بر این باورند که عوامل تاریخی ، فلسفی ، اجتماعی و اقتصادی مختلفی در این کار سهیم اند . آنها رو آوردن به چنین نوع ادبی را تنها در جبری که نویسندگانی چون بورخس ، کارور و بکت ، مجبور به دنباله روی از آن شدند ، نمی دانند . میزان تاثیر گذاری ارنست همینگوی بر ریموند کارور ، به قدری محسوس است ، که کارور توانست بر نویسندگان جدید داستانهای کوتاه آمریکایی بگذارد . کارور توانست کلیه مباحثی که در مدرسه های داستان نویسی در آمریکا تدریس می شد را تغییر دهد .

از نویسندگان مینی مال چون « آن بیتی  » ، « جینی آن فیلیپس  » و «بابی آن میسون » معمولا ً چنین جمله ای شنیده می شود : « نمی خواهم درباره اش صحبت کنم  »

باید اذعان داشت چنین حالتی در میان تمام مردم دیده می شود و تنها به شخص داستانی « نم » سرباز کهنه کار در رمان « آن بیتی » خلاصه نمی شود . در حقیقت یکی از دلایلی که موجب می شود نویسنده  ها تمایلی به صحبت کردن نداشته باشند و به تدریج قالب و ساختارهای داستانها خود را کوچک کنند ، جنگ و کلیه مسائل پیرامون آن بوده است . از این میان می توان به داستانهای « همینگوی » مخصوصاً داستان  « خانه ی سرباز » اشاره داشت .

عوامل دیگری در پیدایش داستانها ی مینی مال تاثیر گذار بوده اند . بحران های سالهای 1973 تا 1976 و دیگری ، واکنش جهان نسبت به بی هدفی و فزونی طلبی های آمریکای ها ، باعث شد تا نویسندگان آمریکایی رفته رفته قالب آثار خود را محدود سازند .

مینی مالیسم در غرب ، سبک نسبتاً جدیدی است . اما در عرصه ادبیات ژاپنی سابقه ای طولانی دارد . سبک مینی مالیسم در داستان نویسی ژاپن نیز اگر چه به اندازه شعر هایکو و ... شناخته شده نیست سابقه طولانی دارد . از میان متون کلاسیک می توان مجموعه های ( jsemonogatari   ) و ( kongahumonigatari   ) را نام برد . که شامل داستانها و حکایاتی بسیار کوتاه بوده است . در زمینه ی نثر ادبی ، کوتاه اما جامع نویسی ، همچون گذشته وجود داشت که با نام (  shohin ) از آن یاد می شود .

(  shohin )  فارسی به معنی « اثری کوچک » است و به اثری هنری و نثر ادبی ، هنرهای تجسمی و موسیقی اطلاق می شود که با وجود اختصار و کم حجمی ، از ارزش کامل هنری هم برخوردار می باشد .

علت عمده تمایل به خلق اینگونه آثار را باید در تایید اندیشه های آیین بودایی بخصوص افکار فرقه ذن ، مراسم چای ، نقاشی سیاه قلم ، پرورش درخت با ابعاد کوچک ، سبک معماری و باغ سازی و تزئین اتاق و .... تقریباً تمام فرمهای هنری ، سنتی که امروزه هم رواج دارد ، همزمان با گسترش افکار فرقه ذن به وجود آمده اند .

 

داستان نویسان معاصر ژاپنی :

1- ناتسومه – سوسه کی ( natsume – soseki   ) ( 1916-1867 ) ادیب و متفکر مشهور ژاپنی ، به علت عدم علاقه به تدریس از سمت استادی زبان و ادبیات انگلیسی دانشگاه توکیو کناره گیری کرد و وقت خود را با نوشتن داستان ها و مقالات اختصاص داد . از او رمان و داستان های متعددی چون« اینجانب گربه هستم » ( dearu waghe – we – neko -   ) « سفر » ( kusamaura ) و « دل » ( kohoro   ) به جای مانده است .

ناتسومه داستان های بسیار کوتاهی نیز نوشته است که از نظر بیان احساسات بسیار غنی است . همانطور که اشاره شد به این نوع داستان که ساختمان کوچکتر و ساده تر از داستان کوتاه دارد در ژاپن ( shohin  ) می گویند .

ناتسومه مجموعه نیز با نام ( shohin  ) منتشر کرده است . یکی از مجموعه داستان های بسیار کوتاه او « خواب های ده شب  » ( yumeguya   ) نام دارد و ده عنوان داستان را شامل می شود که راوی داستان ( نویسنده ) آنها را نقل می کند و خواننده را به دنیای درون یا روان نویسنده می برد .

2- کاواباتا – یاسوناری ( kawabata – yasunari   ) ( 1972- 1899 ) او اولین نویسنده ژاپنی بود که در پی کسب جایزه ادبی نوبل سال 1968 ، افتخاری بزرگ نصیب خود کرد و شهرتی جهانی یافت . توصیف استادانه فرهنگ و زیبایی های ظریف سنتی ژاپن در داستان هایش سبب توجه ادب دوستان و سپس اعطای جایزه مزبور به وی گردید .

در رمان ها و داستان های کوتاه و بلند او مانند « رقاصه ی ایزو  » ( jzo – no – odoriho   ) « ولایت برف خیز » (  yuhiguni  ) ، « هزار درنا » ( senbazuruf ) و « شهر کهن » ( koto   ) می توان این ویژگی را مشاهده کرد . یکی دیگر از ویژگی های مهم کاواباتا ، تیز بینی او در مورد مرگ و زندگی و ترسیم آن با ظرافت کلام بسیار است . کاواباتا برای نوشتن داستان هایش با چنین مضامین ، قالبی را انتخاب کرده است که امروزه با آن داستان مینی مال می گویند . در ژاپن قبل از دهه شصت ، هیچ نویسند ه ای به اندازه او به داستان نویسی با فرم مزبور توجه نداشت . او از دهه بیست قرن بیستم همزمان با ورود مکتب مدرنیسم به ژاپن ، نوشتن داستان فوق العاده کوتاه را آغاز کرد .

داستانهای بسیار کوتاه او که شامل حدود صد و بیست عنوانند ، در مجموعه ای به نام (  jenohiro – no – shosets   ) جمع آوری و منتشر شده است . عنوان این مجموعه از دو کلمه ( jenohiro  ) به معنی کف دست و ( shosetsu  ) به معنی داستان تشکیل شده و مراد نویسنده از آن داستان بسیار مختصر و کوتاهی است که در کف دست جای می گیرد .

مختصر بودن ساختمان این نوع داستان دلیل بی ارزش بودن آن نیست ، بلکه در مواردی تاثیر عمیق تری نسبت به داستان های بلند بر خواننده می گذارد . به دلیل ارائه داستان های رنگارنگ و جورواجور مینی مال به کاواباتا لقب « شعبده باز » داده اند .

این نویسنده ، پیشکسوت داستان نویسی علمی تخیلی در ژاپن است و در دهه پنجاه اولین مجله ی ( fiction sciencesf   ) را منتشر کرد . اکثر داستان هایش کوتاه و گاهی فوق العاده کوتاه ، طنزآمیز و تخیلی است . از قلم او بالغ بر هزار عنوان از این نوع داستان ها بر جای مانده است که بخشی از آنها به بیش از بیست زبان زنده دنیا ترجمه شده است و به خصوص در کشورهای چین و روسیه طرفداران زیادی دارد . سبک نگارش این نویسنده ، نسبت به دو نویسنده فوق ، کاملا متفاوت است . زبان او بسیار ساده و فاقد هرگونه ابهامی است . به همین دلیل طرفداران داستان های او در ژاپن ، ازسنین مختلف حتی دانش آموزان دبستانی اند . 

غیر از سه نویسند ه ای که در این مقاله اجمالاً معرفی شده اند می توان نویسندگانی چون ( اکوتاگاوا – ریونوسوکه  « ryunosuhe ahutagawa   » ) ( دازائی – ئوسامو  « Dazai –Osamu  »  ، ( آبه – کوبو « Abe kobo  » را نام برد که بخشی از کارهایشان را به داستان فوق العاده کوتاه اختصاص داده است . آگاتا گاوا دو مجموعه به نام های  ( loscaprichos ) دارد . که شامل کلمات قصار ، یادشت های کوتاه و همینطور داستانهای بسیار کوتاه و مستقلند . آبه که پیشکسوت سبک آوانگارد ( avanta-gardi ) در ژاپن بود در کنار داستانهای بسیار کوتاه به نام ( ماهی ای که می خندد ) ( warau-tsuka ) را نیز نوشته و به یادگار گذاشته است . یکی از بهترین نویسندگان داستان کوتاه در ادبیات معاصر ژاپن است . ( شومون « rashomon » ) ، (دماغ «hana   » (   (پرده جهنم «   Yi gokuhen ») ، ( کاپ پا « kappa  » ، ( زندگی یک احمق « Aru ahono –issha  ») از جمله کارهای معروف آکوتاگاوا ریونوسوکه می باشد .

بسیاری از شخصیت های برجسته ادبی جهان ، همچون والتر گروپیوس ، هنری گادیر ، لیز لومولی ، ناگی و آلبرت گیاکومتی به اصل « هر چه کمتر بهتر  » معتقد هستند . این عبارت ارزشمند اولین بار توسط روبرت بروئینگ مطرح گشت . از آن پس این عبارت بسیار مورد توجه پیروان مکتب مینی مالیسم قرار گرفت . آنان بر این باورند که فرم و قالب دنباله رو شیوه و روش است . از سوی دیگر آنان بر این مساله تاکید می ورزند که نویسنده می بایست در استفاده از واژه های خست داشته باشد و از حداقل واژه ها استفاده کند ، حتی اگر این خست باعث از میان رفتن برخی مضامین با ارزش چون تکامل ، دقت و اعتبار شود . او با قدرت و توانایی بالقوه خود می تواند در کمال ایجاز به مقاصدش دست یابد . این منظر با آموزه ای که گذشتگان به آن معتقد بوند ، مبنی بر اینکه همیشه تلاش هنرمند به ثمر نمی رسد ، در تضاد است .

باید به این مساله توجه داشت که مینی مالیسم بیشتر به یک جریان و نهضت ادبی شباهت دارد که تحت تاثیر سایر جریان های ادبی مطرح ، خاصه در ایالات متحدت امریکا و کانادا ، قرار گرفته است . در این میان نهضت های ادبی شمال قاره آمریکا بسیار فعال بوده اند . داستان های کوتاهی که از این منطقه خلق شده اند دارای خصیصه ها و ویژگی های زیر هستند :

1- ایجاز

2-  رئالیست و واقع بینانه بودن

3- غیر مستقیم طرح کردن مسائل

4- حس بر انگیزی

5- برون گرایی      

  در طی پنج الی ده سال گذشته ، نویسندگان برجسته ای چون ریموند کارور ، فریدریک بارتلمی ، آن بیتی ، بابی آن میسون ، توبیاس وولف ، مری رابیسون ، جیمز رابینسون ، در عرصه ادبیات مینی مالیستی درخشیده اند . آنان با عناوین و اسامی خاص چون « پست ویتنام » ، « رژیم پپسی مینی مالیستی » ، « ک . مارت رئالیسم  » ، « پست مدرنیست های آبی » به فعالیت ادبی خود پرداختند . باید اذعان داشت که آثار نویسندگان فوق به همان اندازه که بسیار به هم شباهت دارند با هم متمایز هستند . در حقیقت آنان باعث و بانی جریان داستان نویسی نوین آمریکایی از نوع کوتاهش هستند .

یک نظریه قدیمی وجود دارد که هم جالب است و هم نیست . طبق این نظریه ابتدا واژگان پدید آمده اند و پس از آن انجیل خلق شد . در زمانی که چنین ایده ای مطرح گشته ، هنوز رمان های دوره ملکه ویکتوریا خلق نشده بود . پیشگویان معبد دلف یونان هیچگاه نگفتند که قدرت درک شعور انسان احتمالاً پیش نیازی برای درک جهان هستی و رفتار انسان هاست . پیشگویان فقط براین نکته اشاره داشتند که باید « تمامی پدیده ها را شناخت  » . مینی مالیست ها چنین دیدگاهی را از پیشگویان معبد دلف به عاریت گرفته اند . تمامی یافته ها و تجربیات بشر در طول زمان حیاتش در ضرب المثلها ، پندهای اخلاقی ، جملات قصار ، لطیفه ها ، حکایات ، تکیه کلام ها و کنایات مطرح شده است و تمامی به یکدیگر شباهت دارند .

تمامی تجربیاتی که بشر آموخته ، در فرهنگ شفاهی و خرده فرهنگ ملل وجود دارد . برای کسب چنین تجربیاتی حافظه و قدرت استنباط زیادی لازم نیست . در حقیقت بسیاری از چنین تجربیاتی که در اثر واکنش های شخصی نسبت به پدیده های مختلف ثبت شده و توسط افراد عامی صورت گرفته است .

( سکوت طلاست )

مارک تواین معتقد بود : « از اضافات بپرهیزید » در میان متون ادبی کهن که بسیار حجیم بودند آثاری موجز هم به چشم می خورد . این گونه افسانه ها و حماسه ها در تقابل با سایر آثار چونان روزنه کوچک و نورانی هستند . به طور مثال بر خلاف اشعار حماسی « ایلیاد و اودیسه » ، « افسانه رامایانا  » وجود دارد که به زبان سانسکریت نوشته شده است و در کمال ایجاز خلق شده . افسانه رامایانا در عین حال که موجز است ، می تواند با تمامی افسانه ها و اشعار حماسی حجیم مقابله کند .

شعارهای اصلی مینی مالیست ها عبارتند از :

                          « اختصار ، روح اصلی قوه تعقل و استعداد. »

آدگان آلن پو ، در سال 1842 با بررسی مجموعه آثار نویسنده مشهور ( آثورن ) توانست نوع ادبی داستان کوتاه را خلق کند . در مجموعه آثاری از این دست ، نویسنده تمایل زیادی به توصیف تمامی پدیده ها و حوادث ندارد . او از شرح نکات روشن و تشریح و تحلیل هر پدیده پرهیز می کند . پو در اواخر قرن 19 توانست قوانین منسجم و مدرنی در این باره وضع کند . او در این راستا توانست شاهکارهای ادبی را که تمامی موجز بودند ، برگزیند. از جمله آثاری که مورد توجه او قرار گرفتند می توان به آثار گی دو مو پاسان و آنتوان چخوف اشاره کرد .

هنری جمیز در سال 1908 در ابتدای مقدمه یکی از رمانهایش آورده است که : « سعی کنید چیزی را توصیف نکنید بلکه آن را نشان دهید .» او معتقد است که حتی یک واژه غیر ضروری در متن نباید وجود داشته باشد .

ارنست همینگوی جوان نیز در اوایل سال 1920 به شرح نظریه های خود پرداخت . او می گفت : « نویسنده می تواند هر چیزی را که فکر می کند قابل حذف است ، حذف کند . » طبق نظریه او ، بخشهای حذف شده داستان ها ، قسمت های تکمیلی هستند که خواننده قادر به درک آنها نبوده و با مطالعه احساس می کند که به نکاتی دست یافته است . طراحان و نقشه کشان ساختمان بر این باورند که قالب و اسکلت ساختمان ها باید با توجه به احتیاج مردم ساخته شود . آنان در هنگام ساختن بناهای مدرن از تزئینات غیر ضروری و ظاهری بنا صرفنظر می کنند . همین ماجرا در مورد نقاشی مدرن و طراحی نیز صحت دارد . دیدگاه مینی مالیست ها و هنرمندان مذکور بسیار به هم شباهت دارد . گاه میان کلام آنها وجوه تمایز دیده می شود ، اما همه بر یک اصل متفق القول هستند که « برای دوری جستن از شرح نکات غیر ضروری که ظاهراً برای رفع احتیاجات غیر ضروری است باید تلاش کرد . »

در قرن بیستم مینی مالیست ها در وادی ادبیات داستانی از طریق تئوری های جدید همینگوی توانستند دیدگاه های خاص خود را مطرح سازند و نوعی داستان کوتاه را پدید آورند . در این زمینه ، داستان های کوتاه خورخه لوئیس بورخس و آثار ساموئل بکت ، مخصوصاً نمایشنامه های او با موفقیت روبه رو شدند . در یکی از نمایشنامه های بکت به طور مثال پرده بالا می رود ، صحنه ای نیمه تاریک ظاهر می شود ، چیزی به جز آشغال روی صحنه نیست ، صدای ضبط شده ی آدمی که گریه می کند به گوش می رسد . پس از آن صدای باز دم و نفس کشیدن که با بازی نور همراه اوست . سپس دوباره صدای گریه . بیست و پنج ثانیه بعد پرده پایین می آید .

البته چنین شیوه ای در نمایشنامه ها قابل اجرا هستند و در شیوه های سنتی ادبیات مینی مالیستی جایگاهی ندارند .

در رمان « سفید برفی  » یکی از شخصیت های داستانی می گوید : « تنها شکل و قالبی که می توانم به آن اعتماد کنم ، یک قطعه ی کوچک است . »

منابع و ماخذ :

1- ماهنامه ادبیات داستانی شماره 53- سال هشتم / داستان های مینی مال در ژاپن ناهوکوتاوارا تانی

2- ماهنامه ادبیات داستانی شماره 61- مهر 81 / سخنی کوتاه درباره مینی مالیسم / جان بارت ، ترجمه کامران پارسی نژاد

3- ماهنامه ادبیات داستانی شماره 74- آذر 82 / مینی مالیسم با داستان کارت پستال / کامران پارسی نژاد

4- ماهنامه ادبیات داستانی شماره 60 – شهریور 81

5- سبک مینی مالیسم / ریموند کارور و سوزان وگا

 

 

+ نوشته شده در  سه شنبه شانزدهم خرداد 1391ساعت 11:42  توسط شورای گیلان  |